«Ξεχασμένα πρωτοσέλιδα» είναι ο τίτλος του νέου βιβλίου δημοσιογραφικής έρευνας του συγγραφέα και δημοσιογράφου Γιάννη Ράγκου (τακτικού συνεργάτη του Freelancers.gr), που κυκλοφόρησε πριν από μερικές ημέρες από τις Εκδόσεις Polaris.

Τα «Ξεχασμένα πρωτοσέλιδα» περιλαμβάνουν τριάντα ρεπορτάζ για ποικιλόμορφα και εν πολλοίς αδιερεύνητα πολιτικά, διπλωματικά, στρατιωτικά και κοινωνικά περιστατικά της νεότερης ελληνικής ιστορίας, τα οποία στην εποχή τους απασχόλησαν ζωηρά την κοινή γνώμη και τα πρωτοσέλιδα του τύπου, όμως στη ροή του ιστορικού χρόνου τα περισσότερα παραμερίστηκαν από τα μείζονα γεγονότα της περιόδου και εν τέλει «υποβαθμίστηκαν» στο επίπεδο των βιβλιογραφικών υποσημειώσεων ή καταχωρήθηκαν στο πεδίο της μικροϊστορίας.

Η παρουσίασή τους γίνεται σκόπιμα με χρονολογική σειρά, ώστε αφενός από την ανάδυση του «γενικού» μέσω της διεξοδικής παρουσίασης του «ειδικού», ο αναγνώστης να διατηρήσει μια, έστω αδρή, αίσθηση των ιστορικών συνάψεων στην πορεία των γεγονότων, και αφετέρου να εικονογραφηθεί ευδιάκριτα το corpus των ιστορικών υποπεριόδων, στις οποίες εντάσσονται τα αναφερόμενα γεγονότα.  
 
Tα τριάντα άρθρα που δημοσιεύονται στον τόμο αποτελούν προϊόν δημοσιογραφικής και όχι «ιστορικής» έρευνας• επομένως, δεν επιδιώκουν να υποδυθούν την ιστορική (ή ιστοριογραφική) μελέτη. Η επιλογή των θεμάτων έγινε με δημοσιογραφικά κριτήρια και η προσέγγισή τους με τις μεθόδους του ρεπορτάζ: ύπαρξη πρωτοτυπίας ή μοναδικότητας, αναζήτηση αξιόπιστων πηγών, διασταύρωση κάθε πληροφορίας, παροχή κατά το δυνατόν τεκμηριωμένων και ολοκληρωμένων απαντήσεων στα θεμελιώδη δημοσιογραφικά ερωτήματα: ποιος, τί, πού, πότε, πώς και γιατί. 

Ειδικότερα, τα θέματα που περιλαμβάνονται στα «Ξεχασμένα πρωτοσέλιδα» είναι:

• Ο ΛΟΡΔΟΣ ΕΛΓΙΝ ΚΑΙ ΤΟ ΝΑΥΑΓΙΟ ΤΟΥ ΜΕ-ΝΤΟΡΑ [1802-1805]
• ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΕΚΤΕΛΕΣΕΙΣ ΘΑΝΑΤΟΠΟΙΝΙΤΩΝ ΣΤΗ ΝΕΟΤΕΡΗ ΕΛΛΑΔΑ [1830]

• ΚΙΝΗΜΑ ΜΕΡΕΝΤΙΤΗ: ΕΝΑ ΠΡΑΞΙΚΟΠΗΜΑ ΜΕ... ΛΗΣΤΡΙΚΟΥΣ ΣΚΟΠΟΥΣ [1847]
• ΥΠΟΘΕΣΗ ΚΟΡΦΙΩΤΑΚΗ: ΜΙΑ ΑΓΝΩΣΤΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ ΤΟΥ 19ΟΥ ΑΙΩΝΑ [1850]
• «ΙΟΥΝΙΑΝΑ»: ΕΝΑΣ ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ [1863]

• ΚΑΡΟΛΟΣ ΟΓΛ: Ο ΠΡΩΤΟΣ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ ΠΟΥ ΔΟΛΟΦΟΝΗΘΗΚΕ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ [1878]
• ΣΚΛΑΤΙΝΑ ΤΡΙΚΑΛΩΝ: Η ΠΡΩΤΗ ΕΞΕΓΕΡΣΗ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΣ [1881]
• Η ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ 19ΟΥ ΑΙΩΝΑ [1861-1899]
• ΜΟΝΟΜΑΧΙΕΣ: ΟΤΑΝ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΕΛΥΝΑΝ ΤΙΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΤΟΥΣ ΣΤΟ «ΠΕΔΙΟ ΤΗΣ ΤΙΜΗΣ» [1895-1914]
• ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΣΤΟ ΛΟΡΕΛΑΪ ΚΑΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ [1902]
• Η ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΥ ΑΝΔΡΕΑ ΚΑΒΑΦΑΚΗ [1922]
• Η ΛΗΣΤΕΙΑ ΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΛΗΣΤΑΡΧΟΙ ΡΕΝΤΖΑΙΟΙ [1926]
• ΑΔΕΛΦΟΙ ΧΡΙΣΤΟΦΙΛΕΑ: ΜΠΟΝΙ ΚΑΙ ΚΛΑΪΝΤ ΑΛΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ [1929]
• «ΕΘΝΙΚΗ ΕΝΩΣΙΣ ΕΛΛΑΣ»: Η ΠΡΩΤΗ ΜΑΖΙΚΗ ΕΘΝΙΚΙΣΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ [1927-1944]
• ΥΠΟΘΕΣΗ ΔΩΡΟΘΕΑ ΝΤΕ ΡΟΠ: ΕΝΑ ΕΡΩΤΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΟΠΕΥΤΙΚΟ ΘΡΙΛΕΡ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ ΤΟΥ ΜΕΣΟΠΟΛΕΜΟΥ [1934]
• Ο ΝΙΚΟΣ ΜΠΟΥΡΑΝΤΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΜΗΧΑΝΟΚΙΝΗΤΟ ΤΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ ΠΟΛΕΩΝ [1939-1945]
• Η ΒΥΘΙΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΒΡΥΧΙΟΥ ΠΕΡΣΕΥΣ: ΑΠΟΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΘΑΝΑΤΟ [1941],
• ΑΤΜΟΠΛΟΙΟ ΟΡΙΑ: Ο ΤΙΤΑΝΙΚΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ [1944]
• ΜΑΤΑΡΟΑ: ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ «ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΜΕ ΤΑ ΜΕΓΑΛΑ ΜΑΤΙΑ» [1945]
• ΝΙΑΛΑ: ΑΝΑΚΩΧΗ ΣΤΗ ΧΙΟΝΟΘΥΕΛΛΑ [1947]
• Η ΑΓΝΩΣΤΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΜΕΑ/ΤΕΑ [1948-1982]
• Ο «ΔΡΑΚΟΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΙΑΓΜΕΝΗΣ»: ΤΟ ΜΕΝΤΙΟΥΜ «ΕΙΔΕ» ΤΟΝ ΔΟΛΟΦΟΝΟ [1953]
• Η «ΜΕΓΑΛΗ ΑΠΟΔΡΑΣΗ» ΑΠΟ ΤΙΣ ΦΥΛΑΚΕΣ ΤΩΝ ΒΟΥΡΛΩΝ [1955]
• Ο ΓΚΟΥΝΤΕΡ ΚΟΛΒΕΣ, ΤΟ ΡΑΛΙ «ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ» ΚΑΙ ΤΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΑ ΠΟΛΕΜΟΥ [1959]
• ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΓΚΟΥΒΟΥΣΗ: Η ΠΡΩΤΗ ΓΥΝΑΙΚΑ ΠΟΙΝΙΚΗ ΠΟΥ ΕΚΤΕΛΕΣΤΗΚΕ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ [1959-1960]
• ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΖΩΗ: ΤΑ «ΚΟΚΚΙΝΑ» ΕΠΙΚΑΙΡΑ [1964]
• ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ [1968]
• ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΠΑΣ: «Η ΑΝΤΑΡΣΙΑ ΤΟΥ ΒΕΛΟΥΣ, ΚΟΡΥΦΑΙΑ ΣΤΙΓΜΗ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΜΟΥ» [1973]
• ΤΟ «ΠΡΑΞΙΚΟΠΗΜΑ ΤΗΣ ΠΙΤΖΑΜΑΣ» [1975]
• ΥΠΟΘΕΣΗ «ΝΕΡΟ ΤΟΥ ΚΑΜΑΤΕΡΟΥ»: ΜΙΑ ΜΑΥΡΗ ΣΕΛΙΔΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ [1976]

Τα τελευταία χρόνια βοηθούσης και της μνημονιακής κρίσης, η δημοσιογραφία, -λόγω της εξαλλοσύνης κάποιων μεγαλόσχημων κυρίως τηλεαστέρων, αλλά αναμφισβήτητα εξαιτίας της ασυδοσίας των αφεντικών-βαρόνων των ΜΜΕ-, είχε πέσει πολύ χαμηλά στην εκτίμηση της κοινωνίας.

Η ενημέρωση είχε έντονα χαρακτηριστικά προπαγάνδας με προπαίτες τους "γυάλινους αστέρες" που "έλυναν" από καθέδρας τα προβλήματα του λαού πάντα υπέρ των συμφερόντων των διαπλεκόμενων αφεντικών τους.

Σήμερα, που τα αφεντικά έχουν αφήσει στο έλεος των τραπεζών και των απλήρωτων χρεών τους τα Μέσα ενημέρωσης που κάποτε αποτελούσαν τα σύμβολα της ισχύος τους και έχουν ξεγυμνωθεί οι προθέσεις τους, το βάρος της ενημέρωσης σηκώνουν οι γενναίοι απλήρωτοι μεροκαματιάρηδες των ειδήσεων.

Απλήρωτοι για μήνες σε αξιοζήλευτα κάποτε "μαγαζιά", όπως ο Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη (ΔΟΛ), το MEGA, ο Πήγασος, αλλά και άλλα όπως ο όμιλος Real Media και τα περισσότερα νέα σχήματα, συνεχίζουν την ηρωϊκή τους αντίσταση στη σιωπή και στην ενημερωτική διαστρέβλωση που κάποιοι θέλουν να επιβάλλουν.

Σε αυτούς τους συναδέλφους που κρατάνε ψηλά τη σημαία της ενημέρωσης και βγάζουν ασπροπρόσωπο το δημοσιογραφικό επάγγελμα στα μάτια της κοινωνίας, αξίζουν οι θερμότερες ευχές μας για τις γιορτές που έρχονται.

Αυτοί καθαρίζουν τους λεκέδες και σβήνουν τον απόηχο που άφησαν κάποιοι "μπροστινοί" των διαπλεκομένων αφεντικών σε βάρος του δημοσιογραφικού λειτουργήματος.

Αυτοί πρέπει να νοιώσουν, ιδιαίτερα τις μέρες που έρχονται, ότι ποτέ δεν θα τους αφήσουμε μόνους.

Αξίζουν την αμέριστη συμπαράστασή μας (συναδέλφων και κοινωνίας), αν θέλουμε αύριο να διαβάζουμε, να βλέπουμε και να ακούμε δημοσιογράφους και όχι "παπαγαλάκια"...    

ΥΓ) Όχι άλλες απολύσεις και ανεργία στον κλάδο (φτάνει το 45%) που υπέστη αφαίμαξη των αποθεματικών των Ασφαλιστικών Ταμείων του (περίπου 1,5 δισ. ευρώ), τα οποία βρίσκονται αυτή τη στιγμή στον αέρα, χωρίς αγγελιόσημο επιβαρύνοντας τον κρατικό προϋπολογισμό κατά 150 εκατομμύρια ευρώ το χρόνο, αλλά και χωρίς νομοθετημένες εισφορές των εγοδοτών.

Άμεση απάντηση πρέπει να δώσουν τα συνδικαλιστικά σωματεία των εργαζομένων στα ΜΜΕ και πρώτη απ' όλους η ΕΣΗΕΑ, αλλά και η διοίκηση του ΕΔΟΕΑΠ,  για την απόφαση του ΣτΕ που επικαλείται ο εκδότης της Αυριανής, Γιώργος Κουρής, ο οποίος αρνιόταν να πληρώσει εισφορές στο ΙΚΑ για τους δημοσιογράφους που δούλευαν στις επιχειρήσεις του, αλλά ταυτόχρονα δεν ήταν μέλη των αντίστοιχων συνδικαλιστικών σωματείων (ΕΣΗΕΑ, ΕΠΗΕΑ). 

Στο ρεπορτάζ που ακολουθεί από το site Typologies.gr, προβάλλεται η απόφαση του ΣτΕ, σύμφωνα με την οποία το ΙΚΑ δεν είχε νόμιμο δικαίωμα να επιβάλλει ασφαλιστικές εισφορές σε βάρος της εκδοτικής εταιρείας της "Αυριανής" καθώς οι εργαζόμενοι σε αυτήν δημοσιογράφοι και διοικητικοί υπάγονταν στη υποχρεωτική επικουρική ασφάλιση του ΕΔΟΕΑΠ, ανεξάρτητα αν ήταν μέλη επαγγελματικών οργανώσεων.

Η απόφαση αυτή αν εφαρμοστεί θα ανοίξει τις πόρτες του ΕΔΟΕΑΠ διάπλατα για όλους τους εργαζόμενους δημοσιογράφους και διοικητικούς στα ΜΜΕ οι οποίοι θα πρέπει όμως να πληρώνουν εισφορές στον ήδη αγωνιζόμενο για τη σωτηρία του οργανισμό.

Ακολουθεί το ρεπορτάζ:

"Ύστερα από 15 χρόνια έληξε οριστικά η διαμάχη μεταξύ του ΙΚΑ και της «Αυριανής» του Γιώργου Κουρή για την ασφάλιση των δημοσιογράφων που δεν ήταν μέλη της ΕΣΗΕΑ και της ΕΣΗΕΜ-Θ. Το Συμβούλιο της Επικρατείας με τις αποφάσεις 1314/2016 και 1483/2016 έκρινε ότι μη νομίμως το ΙΚΑ επέβαλε σε βάρος της εκδοτικής εταιρείας της «Αυριανής» εισφορές για την επικουρική ασφάλιση και την ασφάλιση για ασθένεια δημοσιογράφων που απασχολούνταν σε εφημερίδα. Σύμφωνα με το ΣτΕ, «οι εργαζόμενοι στον Τύπο, όπως οι δημοσιογράφοι, υπάγονται στην υποχρεωτική επικουρική ασφάλιση του ΕΔΟΕΑΠ χωρίς να απαιτείται ως προϋπόθεση η συμμετοχή τους σε επαγγελματικές ενώσεις»!

Το Α’ Τμήμα του ΣτΕ έκρινε ότι η διάταξη του άρθρου 31 του ν. 1264/1982, η οποία ορίζει ότι καταργείται κάθε διάταξη νόμου που περιορίζει ή εξαρτά την εργασία και τα παρεπόμενα από αυτήν δικαιώματα των απασχολουμένων στον Τύπο από τη συμμετοχή τους ή μη σε επαγγελματικές οργανώσεις, καταλαμβάνει και τα δικαιώματα της κοινωνικής ασφάλισης.

Η απόφαση αυτή φέρνει τα πάνω κάτω στην ασφάλιση των δημοσιογράφων σε ό,τι αφορά την τακτική του ΕΔΟΕΑΠ να ασφαλίζει μόνο όσους είναι μέλη της ΕΣΗΕΑ. Σύμφωνα με το ΣτΕ, οι διατάξεις του Καταστατικού του ΕΔΟΕΑΠ που εξαρτούν την πρόσβαση σε ασφαλιστικά δικαιώματα από τη συμμετοχή των εργαζομένων σε επαγγελματική οργάνωση είναι ανίσχυρες. Επιπλέον, το ΣτΕ απέρριψε και το επιχείρημα πως για να ασφαλιστεί δημοσιογράφος του Τύπου στον ΕΔΟΕΑΠ θα πρέπει να υποβάλει αρχικά αίτηση στον ασφαλιστικό οργανισμό.

Οι αποφάσεις αυτές είναι οριστικές και αμετάκλητες, κλείνοντας μια διαμάχη πολλών χρόνων. Το 1997 ο Γιώργος Κουρής υπέβαλε αίτηση ακύρωσης κατά των πράξεων επιβολής εισφορών που είχε εκδώσει το ΙΚΑ για 210 περίπου εργαζομένους, εκ των οποίων οι 80 ήταν δημοσιογράφοι της εφημερίδας που την περίοδο εκείνη δεν ήταν μέλη της ΕΣΗΕΑ. Οι προσφυγές της εκδοτικής εταιρείας είχαν κριθεί και από το Εφετείο βάσιμες.

Η οριστική απόφαση του ΣτΕ έρχεται σε μια περίοδο που ο ΕΔΟΕΑΠ κινδυνεύει άμεσα με λουκέτο, ενώ δημιουργεί μείζον ζήτημα για τις διατάξεις του Καταστατικού του αλλά και για την ΕΣΗΕΑ, που χρησιμοποιούσε ως επιχείρημα το Ασφαλιστικό για να εγγράφει ως μέλη της τους νέους δημοσιογράφους των εφημερίδων".

Σύμφωνα με την ενημέρωση του εκπροσώπου των συνταξιούχων της ΕΣΗΕΑ, Γιώργου Γιαννήλου, που ακολουθεί, θα καταβληθούν κανονικά οι συντάξεις, κύριες και επικουρικές, στις 22 Δεκεμβρίου.

Παράλληλα, αύριο θα ψηφιστεί στη Βουλή η τροπολογία που θα δίνει προσωρινή λύση στον ΕΔΟΕΑΠ μέχρι την οριστική διευθέτηση της μελλοντικής λειτουργίας του οργανισμού, χωρίς το αγγελιόσημο.

Ανακοίνωση Γιώργου Γιαννήλου

"Κανονικά θα καταβληθούν οι επικουρικές συντάξεις από τον ΕΔΟΕΑΠ στις 22 Δεκεμβρίου 2016 (ημέρα Πέμπτη), ενώ την ίδια ημέρα θα καταβληθούν και οι κύριες συντάξεις από το ΕΤΑΠ/ΜΜΕ.

Στο μεταξύ, η Τροπολογία, που αφορά την απόδοση από το ΕΤΑΠ/ΜΜΕ των οφειλομένων χρηματικών ποσών από το αγγελιόσημο (ήδη καταργηθέν από τις 14-9-16) προς τον ΕΔΟΕΑΠ και τα επικουρικά Ταμεία της Επαρχίας ΤΕΑΣ και ΕΤΑΣ, αναμένεται να ψηφισθεί αύριο (16/12) από τη Βουλή.  Έτσι, δίδεται προσωρινή λύση ομαλής λειτουργίας του Οργανισμού, ολίγων μόνο μηνών, εντός του οποίου χρονικού διαστήματος θα πρέπει να εξευρεθεί οριστική λύση.

Σε ό,τι αφορά την οριστική λύση, οι Δημοσιογραφικές Ενώσεις ζητούν από την Κυβέρνηση διοικητική και οικονομική αυτονομία του ΕΔΟΕΑΠ και του ΕΤΑΠ/ΜΜΕ και με θεσμοθέτηση πόρου (σε αντικατάσταση του καταργηθέντος αγγελιοσήμου). Παράλληλα ζητούν πλήρη εργασιακά και κοινωνικοασφαλιστικά δικαιώματα για όλους τους δημοσιογράφους με επιβολή εργοδοτικής εισφοράς.

Αντίθετα, οι εργοδοτικές Οργανώσεις ζητούν απαραδέκτως την ένταξη στον ΕΔΟΕΑΠ όλων των εργαζομένων στον Τύπο, ανεξαρτήτως της ιδιότητάς τους ως μελών ή μη των Δημοσιογραφικών Ενώσεων, ενώ μετά τις πρόσφατες και καταδικαστέες προτάσεις τους προς το Υπουργείο Εργασίας, διέκοψαν κάθε επαφή και δεν μετέχουν, πλέον, σε τριμερείς συναντήσεις".

 Γεώργιος Γιαννήλος

 Εκπρόσωπος Συνταξιούχων ΕΣΗΕΑ

 «ΑΔΕΣΜΕΥΤΟΙ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΙ»